19.01.2016
(28 ψήφοι)

Αυτονόητο όνειρο: Μια σχολική βιβλιοθήκη σε κάθε σχολείο

Αυτονόητο όνειρο: Μια σχολική βιβλιοθήκη σε κάθε σχολείο

Όταν ήμασταν εμείς μαθητές, σχολική βιβλιοθήκη σήμαινε ένα ράφι με βιβλία στο γραφείο των καθηγητών, αν ήσουν τυχερός. Και δεν ήταν μόνο θέμα της ταλαίπωρης δημόσιας παιδείας. Και στο ιδιωτικό σχολείο που πήγα για κάποια χρόνια, όχι βιβλιοθήκη δεν υπήρχε, αλλά αμφιβάλλω και αν υπήρχε έστω και ένα βιβλίο που να μην ήταν σχολικό σε όλο το κτίριο.

Πώς όμως θα συναντήσουν τα παιδιά κάτι που θα ανοίξει το μυαλό τους, κάτι που θα διαμορφώσει τον εαυτό τους, αν τα βιβλία δεν είναι εύκολα, άμεσα (και δωρεάν) προσβάσιμα στον χώρο που περνούν το μεγαλύτερο μέρος της ζωής τους; Μέχρι το όνειρο της σχολικής βιβλιοθήκης, της κανονικής, αυτής με τα πολλά βιβλία, τους υπολογιστές και τους βιβλιοθηκονόμους, να γίνει πραγματικότητα για κάθε ελληνικό σχολείο, είχα την περιέργεια να μάθω πώς λειτουργεί μια τέτοια βιβλιοθήκη σε ένα σχολείο που τη διαθέτει.

 

Μίλησα λοιπόν με τον υπεύθυνο της σχολικής βιβλιοθήκης των Εκπαιδευτηρίων «Ο Πλάτων», Νίκο Σιδέρη, για τη μεγάλη, ολοζώντανη βιβλιοθήκη του σχολείου τους, που, όπως λέει ο ίδιος «είναι σπλάχνο του σχολείου».

 

- Τι περιλαμβάνει η βιβλιοθήκη του σχολείου σας;

Η βιβλιοθήκη των Εκπαιδευτηρίων «Ο Πλάτων» είναι δανειστική και παρέχει στους μαθητές του Σχολείου, καθώς και στην ευρύτερη σχολική κοινότητα, εύκολη και άμεση πρόσβαση σε μια συλλογή που αριθμεί πάνω από 10.000 αντίτυπα. Η συλλογή της βιβλιοθήκης αποτελείται από βιβλία, περιοδικά, οπτικοακουστικό υλικό (DVD, CD), χαρτογραφικό υλικό κ.ά. και φυσικά διαθέτει έναν σύγχρονο χώρο αναγνωστηρίου 60 θέσεων. Ωστόσο, Βιβλιοθήκη δεν είναι μόνο η συλλογή και ο εξοπλισμός της. Βιβλιοθήκη είναι, κυρίως, οι υπηρεσίες της. Η βιβλιοθήκη του σχολείου μας παρέχει πρόσβαση σε επιλεγμένες πηγές και βάσεις δεδομένων για την έρευνα των μαθητών, πραγματοποιεί εργαστήρια (workshop) για σημαντικά ζητήματα όπως η αξιολόγηση πηγών, η πνευματική ιδιοκτησία, η ακαδημαϊκή εντιμότητα κ.ά., ενώ αναπτύσσει προγράμματα και δράσεις φιλαναγνωσίας.

- Τη χρησιμοποιούν τα παιδιά για τις εργασίες τους;

Αρκεί να σας πω ότι το πρώτο πράγμα που λένε οι μαθητές, όταν τους ανατίθεται μια εργασία, είναι «πάμε στη βιβλιοθήκη». Η έρευνα και η βιβλιοθήκη είναι δύο έννοιες βαθιά αλληλένδετες· σχεδόν ταυτόσημες. Η πληροφοριακή χρήση της βιβλιοθήκης, δηλαδή η χρήση της για την εύρεση πληροφοριών και για την εκπόνηση εργασιών, αποτελεί βασικό πυλώνα της λειτουργίας της. Στη βιβλιοθήκη ο μαθητής έχει στη διάθεσή του την τοπική συλλογή, πρόσβαση στο διαδίκτυο και σε επιλεγμένες εξωτερικές πηγές, μια πληθώρα εργαλείων για την έρευνά του και φυσικά καθοδήγηση από τον βιβλιοθηκονόμο και το διδακτικό προσωπικό.

vivliothiki1

- Δεν είναι αρκετό το διαδίκτυο για να βρει ένας μαθητής τις απαντήσεις που χρειάζεται;

Όχι, όπως δεν είναι αρκετή μια θάλασσα για να κολυμπήσεις. Χρειάζεται να ξέρεις και κολύμπι, αλλά ακόμα και τότε υπάρχουν θάλασσες που δεν ενδείκνυνται καθόλου για κολύμπι! Το διαδίκτυο, αναμφισβήτητα, είναι ένα εξαιρετικό εργαλείο και πραγματικός σύμμαχος τόσο στην εύρεση πληροφοριών όσο και στην ψυχαγωγία. Ωστόσο, είναι αχανές και απαιτεί οξεία κριτική ικανότητα, προκειμένου να αντλήσεις έγκυρη πληροφόρηση από αυτό. Ειδικά οι μαθητές είναι πιο ευάλωτοι σε αυτό, μιας και η κριτική τους ικανότητα αναπτύσσεται σταδιακά κατά τη διάρκεια της σχολικής ζωής. Επιπρόσθετα, υπάρχει η εσφαλμένη αντίληψη ότι όλη η γνώση βρίσκεται στο internet, κάτι που σε καμία περίπτωση δεν ισχύει. Στη σχολική βιβλιοθήκη η πρόσβαση στην πληροφορία και τελικά στη γνώση έχει δομηθεί και οργανωθεί με επιστημονικό τρόπο, βοηθώντας τους μαθητές στον εντοπισμό, στην αξιολόγηση και τέλος στην αποτελεσματική χρήση της πληροφορίας.

- Τι θέση έχει η λογοτεχνία στη βιβλιοθήκη του σχολείου σας;

Αν μπορούσαμε να φανταστούμε τη βιβλιοθήκη σαν έναν κήπο, τότε η λογοτεχνία θα ήταν, σίγουρα, τα κόκκινα τριαντάφυλλα. Δεν μπορούμε να μιλάμε για σχολική βιβλιοθήκη δίχως μια πλούσια συλλογή λογοτεχνικών έργων. Η λογοτεχνία, άλλωστε, έχει το εκπληκτικό πλεονέκτημα ότι αποτελεί βασικό κομμάτι των εκπαιδευτικών προγραμμάτων, ενώ ταυτόχρονα αποτελεί και εξωσχολική ψυχαγωγική επιλογή. Η βιβλιοθήκη του σχολείου μας δείχνει ιδιαίτερη φροντίδα στην ανάπτυξη της λογοτεχνικής της συλλογής. Μια ιδιαίτερα όμορφη εικόνα, την οποία αξίζει να σας μεταφέρω, είναι όταν λίγες μέρες πριν από τις περιόδους των διακοπών (Χριστουγέννων, Πάσχα και καλοκαιριού) μαθητές, γονείς και διδακτικό προσωπικό έρχονται στη βιβλιοθήκη και κυριολεκτικά αδειάζουν τα ράφια του τμήματος της λογοτεχνίας.

- Υπάρχει κάποιος που μπορεί να κατευθύνει τα παιδιά που ίσως δεν ξέρουν τι να διαλέξουν;

Ο τρόπος οργάνωσης της σχολικής βιβλιοθήκης με τμήματα και συλλογές (π.χ. τμήμα ελληνικής παιδικής λογοτεχνίας, τμήμα ξένης παιδικής λογοτεχνίας, τμήμα ποίησης κ.ά.) βοηθά ουσιαστικά σε μια πρώτη καθοδήγηση των παιδιών, ώστε να βρουν κάτι που να τους αρέσει. Φυσικά, είναι χρέος του διδακτικού προσωπικού και του βιβλιοθηκονόμου να βοηθούν και να καθοδηγούν τα παιδιά στην επιλογή βιβλίων. Ωστόσο, η καθοδήγηση αυτή δεν πρέπει να αποτελεί ταγή. Τα παιδιά πρέπει να επιλέγουν ελεύθερα και να έχουν το δικαίωμα να μην τους αρέσει ένα βιβλίο και να το αφήνουν στη μέση, όπως και το δικαίωμα να διαβάζουν πολλές φορές το ίδιο βιβλίο!

- Τι δανείζονται πιο πολύ οι μαθητές;

Ως προς τη δανειστική κίνηση, το ξεκάθαρο προβάδισμα το έχουν, δίχως αμφιβολία, τα μυθιστορήματα. Ωστόσο, αυτό που δημιουργεί ιδιαίτερα ευχάριστη εντύπωση είναι ότι όλες οι κατηγορίες βιβλίων είναι «δανειστικά ενεργές». Στην ετήσια δανειστική κίνηση, εκτός από τα μυθιστορήματα που διακρίνονται, σημαντική κίνηση σημειώνεται στην ποίηση, στα λευκώματα και στα δοκίμια. Ειδικότερα, οι μαθητές του δημοτικού είναι πολύ πιο κοντά στο λογοτεχνικό βιβλίο (παραμύθια και μυθιστορήματα), ενώ από τις πρώτες τάξεις του γυμνασίου, όπου η περιέργεια των μαθητών για τον κόσμο «φουντώνει», παρατηρείται αύξηση στον δανεισμό μη λογοτεχνικών βιβλίων (επιστημονικά, δοκίμια κ.ά.).

vivliothiki2

- Διαβάζουν τα παιδιά σήμερα;

Πρόκειται για μια αρκετά πολύπλοκη ερώτηση. Βέβαια, θα επρόκειτο περί εθελοτυφλίας, αν υποστηρίζαμε ότι το βιβλίο και η αναγνωσιμότητα δεν έχουν πληγεί στην εποχή της κυριαρχίας της εικόνας και του διαδικτύου. Ωστόσο, το ερώτημα είναι περισσότερο διαχρονικό παρά επίκαιρο. Ναι, τα παιδιά διαβάζουν και το σπουδαιότερο είναι ότι επιζητούν το βιβλίο. Ωστόσο, χρειάζονται υποστήριξη και καθοδήγηση. Χρειάζεται ιδιαίτερη σπουδή τόσο από το οικογενειακό περιβάλλον όσο και από το σχολείο, ώστε να εμφυσηθεί στο παιδί η φιλαναγνωσία και η αγάπη για τον μαγικό κόσμο του βιβλίου. Λαμβάνοντας υπόψη, μάλιστα, τη μιμητική συμπεριφορά των παιδιών, μήπως πρέπει να μας επιστραφεί η ερώτηση: «Διαβάζουμε οι μεγάλοι σήμερα;»

- Πώς εντάσσεται η βιβλιοθήκη στη ζωή του σχολείου;

Η σχολική βιβλιοθήκη είναι ουσιαστικό και αναπόσπαστο κομμάτι του σχολείου· αντανακλά τη φιλοσοφία του σχολείου και είναι πολύτιμος αρωγός σε κάθε εκπαιδευτική δράση. Αυτό που χρειάζεται να γίνει κατανοητό είναι ότι η βιβλιοθήκη συνδέεται οργανικά με το σχολείο, είτε αποτελώντας προέκταση της φυσικής τάξης είτε συμμετέχοντας ενεργά στο ευρύτερο εκπαιδευτικό έργο. Παράλληλα, η σχολική βιβλιοθήκη διατηρεί μια, οιονεί, αυτονομία, καθώς αποτελεί πολλές φορές προσωπική επιλογή των μαθητών να έρθουν στη βιβλιοθήκη να διαβάσουν κάτι που να τους αρέσει, να ψάξουν πληροφορίες για ένα θέμα που τους απασχολεί ή ακόμα και να αξιοποιήσουν το ήρεμο και δημιουργικό περιβάλλον της βιβλιοθήκης, προκειμένου να ασχοληθούν με κάποια δημιουργία τους (π.χ. να ζωγραφίσουν).

- Γιατί θεωρείτε απαραίτητη την ύπαρξή της στο σχολείο;

Στο μανιφέστο της IFLA/Unesco για τις Σχολικές Βιβλιοθήκες επισημαίνεται: «Η Σχολική Βιβλιοθήκη εξοπλίζει τους μαθητές με διά βίου ικανότητες μάθησης και αναπτύσσει τη φαντασία τους, καθιστώντας τους ικανούς να ζήσουν ως υπεύθυνοι πολίτες». Μια καλά οργανωμένη σχολική βιβλιοθήκη δίνει νέα πνοή, υποστηρίζει και προάγει το εκπαιδευτικό έργο του σχολείου, ενώ η διαδικασία της μάθησης επεκτείνεται και η γνώση αφομοιώνεται δημιουργικά. Η παρουσία μιας σωστά οργανωμένης βιβλιοθήκης είναι, μεταξύ άλλων, αυτό που κάνει τη διαφορά μεταξύ ενός σχολείου και ενός σχολείου. Για να κλείσουμε και κάπως πιο λογοτεχνικά... η Βιβλιοθήκη είναι σπλάχνο του Σχολείου.

 

Μπορείτε να πάρετε μια γεύση από το πλούσιο έργο της σχολικής βιβλιοθήκης των Εκπαιδευτηρίων «Ο Πλάτων» στην ιστοσελίδα της http://library.platon.gr και στη διεύθυνσή της στο Facebook https://facebook.com/platonlibrary.

Αν θέλουμε να μεγαλώσουμε παιδιά που θα αλλάξουν τον κόσμο, πρέπει να απαιτήσουμε από την πολιτεία πολλά πολλά περισσότερα. Πρέπει να απαιτήσουμε να μεγαλώσει μια γενιά παιδιών που δεν θα καταλαβαίνουν πώς ένα σχολείο μπορεί να ΜΗΝ έχει βιβλιοθήκη.

 

 

 


 Διαβάστε επίσης : «Ο νους σου σύνορα ας μην έχει».

 


 

 

 

 

*BrightPost: Αναρτήσεις σαν αυτή, όπου προτείνουμε προϊόντα που αγαπάμε και χρησιμοποιούμε καθημερινά και ιδέες που μας ενθουσιάζουν, γίνονται σε συνεργασία με εταιρίες που εκτιμάμε και πιστεύουμε. Είναι μια μικρή βοήθεια στην προσπάθεια που κάνουμε για να διατηρήσουμε αυτή τη γωνιά στο διαδίκτυο όπου ακούγεται η φωνή μας.

  

 

Bright P.S. : Τα σχόλια σας είναι σημαντικά για εμάς. Ο χώρος κάτω από την ανάρτηση προσφέρεται γι' αυτό το σκοπό. Αλλά για όσους προτιμούν να αφήσουν ένα πιο προσωπικό σχόλιο ή μια ερώτηση, μπορούν να το στείλουν εδώ.

Μυρτώ Αθανασοπούλου

Η Μυρτώ Αθανασοπούλου δεν ξέρει να απαντήσει στην ερώτηση "τι δουλειά κάνεις;". Σπούδασε Θεατρολογία και Μετάφραση και για χρόνια δουλεύει ως επιμελήτρια κειμένων. Της αρέσουν τα βιβλία, τα γλυκά, το κέντρο της πόλης, τα δέντρα και η θάλασσα. Έχει μια μικρή κόρη και θέλει να την κάνει συνέχεια να γελάει.

Top5
Kid Rock

Της ...

- Μπιχλιμπίδα μου, χαμήλωσε λιγάκι την τηλεόραση......

Τα παιδιά βλέπουν. Τα παιδιά πράττουν. Αυτό είναι το

...

1. Ανακοινώστε ότι είναι ώρα για φαγητό.

2.

...

Ενόψει των δυο τριημέρων

...

Video of the day

  • Maluma - Sin Contrato | Bright Song Of The Day

INSTAGRAM

 

ThaGinoMana

Bright Side of Mom